सीमा आवागमनले औलोको जोखिम उच्च

तौलिहवा(कपिलबस्तु), १२ गते । कपिलबस्तुमा विश्व औलो दिवस मनाइएको छ । दिवसका अवसरमा स्वास्थ्य कार्यालय कपिलवस्तुको समन्वय र कपिलवस्तु नगरपालिकाको आयोजनामा सम्पन्न कार्यक्रममा औलो निवारणतर्फ नेपाल उल्लेखनीय प्रगति गर्दै गएको बताइएको छ ।
स्वास्थ्य कार्यालय कपिलवस्तुका केदारनाथ शाहले औलो उन्मूलन सन् २०३० सम्म निवारण गर्ने लक्ष्य राखिएको बताउनुभयो । उहाँका अनुसार राष्ट्रिय औलो निवारण कार्यक्रम राष्ट्रकै पहिलो जनस्वास्थ्य कार्यक्रमका रूपमा सञ्चालन हुँदै आएको छ ।
प्रस्तुत तथ्याङ्कअनुसार गत वर्ष नेपालभर १ हजार १६४ जना औलोका बिरामी फेला परेका थिए । सीमावर्ती नाकाहरू बेलहिया, काकरभिट्टा, विराटनगर, कृष्णनगर लगायत क्षेत्रमा हेल्प डेस्क स्थापना गरी निगरानी सुदृढ गरिएको छ ।
नेपालको अवस्थाबारे जानकारी दिँदै विगत १० वर्षमा स्थानीय औलोका केस करिब ९० प्रतिशतले घटेको र हाल वार्षिक रूपमा ५० भन्दा कममा सीमित भएको जनाइएको छ । कुल केसको करिब ९७ प्रतिशत आयातित रहेको र भारत तथा अफ्रिकी मुलुकमा हुने श्रम प्रवाससँग सम्बन्धित रहेको उल्लेख गरिएको छ ।
कपिलवस्तु जिल्लामा गत वर्ष ५२ जना औलोका बिरामी भेटिएकोमा चालु आर्थिक वर्षमा घटेर ४४ जना पुगेको तथ्याङ्क सार्वजनिक गरिएको छ ।
कार्यक्रममा कपिलवस्तु नगरपालिकाका स्वास्थ्य शाखा प्रमुख उमेश गुप्ताले औलो नियन्त्रणका लागि स्थानीय तहको सक्रियता र समुदायको सहभागिता अत्यन्तै आवश्यक रहेको बताउनुभयो । “सीमा क्षेत्रबाट हुने आवागमन र श्रम प्रवासका कारण आयातित औलोको जोखिम उच्च छ, त्यसैले समयमै पहिचान र शीघ्र उपचारलाई प्राथमिकता दिनुपर्छ,” उहाँले भन्नुभयो ।
नेपाल पत्रकार महासंघ कपिलबस्तु शाखाका उपाध्यक्ष खग प्रसाद चापागाईले सबै तहका सरकारबीच समन्वय र सहकार्यलाई थप प्रभावकारी बनाउनुपर्नेमा जोड दिनुभयो ।
कार्यक्रममा सन् २०२६ सम्म स्थानीय औलोका केस शून्यमा झार्ने र त्यसपछि पनि उक्त अवस्था कायम राख्ने लक्ष्य प्रस्तुत गरिएको थियो । साथै औलोको पुनरागमन रोकथामका लागि निगरानी प्रणाली सुदृढ बनाउने, गुणस्तरीय निदान तथा उपचार सुनिश्चित गर्ने उद्देश्य राखिएको जनाइएको छ ।
प्रमुख उपलब्धिमा औलो रोग निगरानी प्रणाली (एमडिआइएस) सञ्चालनमा रहेको, १–३–७ पद्धतिअनुसार केस सूचना, अनुसन्धान र प्रतिकार्य कार्यान्वयन भइरहेको जानकारी दिइएको छ । उच्च जोखिम समूहलाई लक्षित कार्यक्रम तथा ग्रामीण औलो कार्यकर्ता परिचालन मार्फत सक्रिय निगरानीलाई प्रभावकारी बनाइएको उल्लेख गरिएको छ ।
कार्यक्रममा महिला स्वास्थ्य स्वयंसेविका, स्वास्थ्यकर्मी, पत्रकार लगायतको सहभागिता रहेको थियो ।